Kontekst: wielkoobszarowe inwestycje OZE a dostęp do informacji
Na terenie powiatu wałbrzyskiego, a w szczególności w gminie Stare Bogaczowice, planowane są inwestycje fotowoltaiczne obejmujące łącznie kilkaset hektarów gruntów (lokalizacja Struga/Jabłów). Obok paneli słonecznych mają powstać magazyny energii BESS (Battery Energy Storage Systems) oraz Główny Punkt Odbioru (GPO), tworzące ponadlokalny węzeł energetyczny. Mieszkańcy sygnalizują trudności z uzyskaniem rzetelnej informacji o skali tych inwestycji i toku postępowań administracyjnych.
W dniu 17 czerwca 2026 r. złożyłem do Starostwa Powiatowego w Wałbrzychu wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej planowanych i realizowanych inwestycji OZE, farm fotowoltaicznych, elektrowni wiatrowych, magazynów energii i infrastruktury towarzyszącej na terenie powiatu.
Odpowiedź Starostwa: wezwanie do wykazania interesu publicznego
Przyznam, że odpowiedź Starostwa mnie zaskoczyła. Pismem z dnia 23 czerwca 2026 r. (znak: WOS.1431.47.2026) organ nie udzielił żądanych informacji, lecz wezwał mnie do wykazania szczególnej istotności żądanych danych dla interesu publicznego w terminie 7 dni, pod rygorem wydania decyzji odmownej. Wniosek został zakwalifikowany jako dotyczący informacji przetworzonej, z uwagi na konieczność wyszukania, zebrania i zestawienia danych z poszczególnych wydziałów. Starosta Wałbrzyski przedłużył jednocześnie termin udzielenia informacji do dnia 17 lipca 2026 r.
Trudno mi zrozumieć takie podejście — pytania dotyczyły danych, które organ ma obowiązek prowadzić i które powinny być łatwo dostępne. Niemniej, w odpowiedzi na wezwanie, przedstawiłem swoje stanowisko.
Moja odpowiedź z dnia 25 czerwca 2026 r.
W piśmie odpowiednim przedstawiłem dwie linie argumentacji.
Część I: Wątpliwości co do kwalifikacji jako informacja przetworzona
Pytania 1–3 (wykaz wniosków i decyzji o pozwoleniu na budowę instalacji OZE, postępowania w toku) oraz pytania 9–10 (magazyny energii BESS, GPO, stacje transformatorowe) odnoszą się do danych z rejestrów prowadzonych przez organ w ramach ustawowych obowiązków (art. 82b Prawa budowlanego). Organ prowadzi rejestr B-2, w którym dane te są już zgromadzone i usystematyzowane.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, udostępnienie danych już istniejących w rejestrach organu nie stanowi przetworzenia informacji. Sam obowiązek wyszukania i zestawienia danych z akt organu nie czyni wnioskowanej informacji informacją przetworzoną.
Pytania 1–3 i 9–10 powinny zatem zostać rozpatrzone jako żądanie informacji prostej, bez konieczności wykazywania interesu publicznego, w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Wniosłem o rozdzielenie postępowania i udostępnienie tych danych bez zbędnej zwłoki.
Część II: Wykazanie szczególnego interesu publicznego
Na wypadek podtrzymania dotychczasowej kwalifikacji przez organ, wykazałem interes publiczny uzasadniający udostępnienie wszystkich żądanych informacji:
Kontrola społeczna nad przestrzenią publiczną — decyzje o pozwoleniu na budowę farm OZE wywołują trwałe, nieodwracalne skutki dla krajobrazu, wartości nieruchomości i jakości życia mieszkańców.
Transparentność postępowań administracyjnych — mieszkańcy sygnalizują przypadki prowadzenia postępowań bez należytego zawiadamiania stron. Ujawnienie wykazu umożliwi weryfikację przestrzegania Kodeksu postępowania administracyjnego.
Bezpieczeństwo publiczne — wielkoskalowe magazyny energii BESS to instalacje o podwyższonym ryzyku pożarowym, trudnym do opanowania konwencjonalnymi metodami gaśniczymi.
Ochrona środowiska i obszarów Natura 2000 — część planowanych inwestycji zlokalizowana jest w pobliżu obszarów objętych ochroną przyrodniczą. Weryfikacja prawidłowości współdziałania z RDOŚ ma wymiar publiczny.
Skala ponadlokalna — inwestycje nie ograniczają się do gminy Stare Bogaczowice. Mieszkańcy gminy Walim sygnalizują plany farm fotowoltaicznych w Dziećmiorowicach i Olszyńcu, procedowanych bez rzetelnego informowania społeczności.
Interes ogólnospołeczny, nie prywatny — wnioskodawca nie jest inwestorem ani stroną żadnego z postępowań OZE. Informacje są żądane wyłącznie w celu umożliwienia społecznej kontroli działalności organów publicznych (art. 1 ust. 1 u.d.i.p.).
Mam nadzieję, że Starostwo przychyli się do przedstawionych argumentów. Jeśli jednak organ wyda decyzję odmowną, skorzystam z przysługujących mi środków prawnych — odwołania (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.) oraz skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na bezczynność organu lub decyzję odmowną.
Dokumenty do pobrania
Poniżej zamieszczam pełne treści obu pism w formacie PDF. Aby dodać pliki, wgraj je przez bibliotekę mediów w panelu i zaktualizuj poniższe linki.